სამშვილდის ნაქალაქარზე ახლად გამოვლენილი ობსიდიანისა და კაჟის ისრისპირები

ავტორები

  • ლევან კვახაძე

ანოტაცია

სამშვილდე ერთ-ერთი უძველესი ციხე-ქალაქია საქართველოში, რომელიც ისტორიულ ქვემო ქართლში, თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტში, ახლანდელი სოფელ სამშვილდის მახლობლად მდებარეობს. ძეგლი მდინარე ჭივჭავისა და
ხრამის შესაყარზე ამოზიდული სამკუთხა ფორმის ბაზალტურ კონცხზეა აღმართული.  არქეოლოგიური კვლევებით ნაქალაქარზე გამოვლენილია სხვადასხვა პერიოდის ნაგებობებისა და არქეოლოგიური კულტურების კვალი. კერძოდ, კვლევის შედეგად აღმოჩენილია ობსიდიანისა და კაჟის ისრისპირები, რომელთაც ნაშრომში განვიხილავთ. წარმოდგენილი თემა, აქტუალურია და ამავე დროს კომპლექსურად რთული. არქეოლოგიური კვლევების მიუხედავად, რომელიც 2012 წლიდან პერმანენტულად მიმდინარეობს სამშვილდის ნაქალაქარზე, ქვისა და ბრინჯაოს პერიოდი ფაქტობრივად შეუსწავლელია რადგან, ერთი მხრივ, ეს უკანასკნელი პერიოდი ჯერ კიდევ ფრაგმენტულადაა გამოვლენილი და მეორე მხივ, განვითარებული და გვიანი შუა საუკუნეების ფენებით არის დაფარული, შესაძლოა, ამავე პერიოდის აქტიურმა სამშენებლო და სამეურნეო საქმიანობამ ფენები დააზიანა.
აღმოსავლეთ საქართველოს ტერიტორიაზე მოსახლე ჯგუფებისთვის მშვილდ ისარი უძველეს სამონადირეო იარაღს წარმოადგენდა. ასპარეზზე სპილენძის და შემდგომ, ბრინჯაოს გამოჩენამ, ბოლომდე ვერ ჩაანაცვლა ქვისგან დამზადებული
ისრისპირები. ამის თქმის საფუძველს კი ხალკოლითიდან, გვიან-ბრინჯაო ადრე რკინის ხანამდე სხვადასხვა ძეგლებში, ყორღანებში, თუ სამარხებში, ხშირად აღმოჩენილი ქვის ისრისპირები გვაძლევს. ბუნებრივია, ასეთ დიდ ქრონოლოგიურ
მონაკვეთში გავრცელებული ქვის ისრისპირიების ფორმები და დამუშავების მანერა იცვლებოდა, ჩნდებოდა იარაღის ახალი ტიპები, ან ძველი იძენდა ახალ თვისებებს.

ჩამოტვირთვები

გამოქვეყნებული

2026-02-20

როგორ უნდა ციტირება

კვახაძე ლ. (2026). სამშვილდის ნაქალაქარზე ახლად გამოვლენილი ობსიდიანისა და კაჟის ისრისპირები. არქეოლოგია: უნივერსიტეტის სამეცნიერო ჟურნალი, 5(5). Retrieved from https://arch.ug.edu.ge/index.php/arch/article/view/88

ამ ავტორ(ებ)ის ყველაზე წაკითხვადი სტატიები